Terugblik: New Town Congres
In een volle zaal van Theater de Stoep in Spijkenisse zetten de zeven New Towns een volgende stap; een intentieverklaring die de samenwerking tussen de New Town Alliantie en zeventien woningcorporaties versterkt werd ondertekend.
De ondertekening benadrukt de gezamenlijke urgentie: de New Towns Almere, Capelle aan den IJssel, Helmond, Nieuwegein, Nissewaard, Purmerend en Zoetermeer staan voor een nieuwe uitdaging. Doordat de steden in korte tijd zo hard zijn gegroeid, bleven voorzieningen achter, is er druk op de leefbaarheid en nemen onveiligheid en de veroudering van woningen en openbare ruimte toe. Kwetsbare bewoners concentreren zich in bepaalde wijken en buurten, waardoor armoede, onveiligheid en broze sociale cohesie steeds zichtbaarder worden.
Intentieverklaring woningcorporaties en New Town Alliantie
Zeven New Towns en zeventien woningcorporaties slaan de handen ineen om de problemen en vernieuwingsopgaven in New Town steden aan te pakken. Met het ondertekenen van een intentieverklaring tijdens het New Town Congres in Spijkenisse op donderdag 20 november onderstrepen zij de urgentie van deze gezamenlijke aanpak. Uitgangspunt van de verklaring is het streven naar leefbare wijken waar mensen graag wonen.
‘Het gaat om meer dan stenen stapelen’
In haar keynote speech schetste Liesbeth Spies (voorzitter Aedes) dat de uitdagingen groot zijn: genoeg betaalbare woningen, leefbare wijken en gelijke kansen voor iedereen. ‘Dat lukt alleen door samen te werken. Het gaat om meer dan huizen bouwen: het gaat om mensen een prettig thuis geven en wijken sterker maken.’
Tijdens de paneldiscussie spraken burgemeester Hein van der Loo (Gemeente Almere), Jacco Maan (Vidomes), Floor Milikowski (journalist en sociaal geograaf) en Liesbeth Spies over nieuwe vormen van samenwerking tussen corporaties, gemeenten en andere partners voor leefbare wijken.
Burgemeester Van der Loo van Almere benadrukte dat de steden dezelfde verantwoordelijkheid delen: ‘Dit is een geweldige start om onze samenwerking verder uit te bouwen.’ Ook burgemeester Cor Lamers van Nissewaard gaf aan dat de New Towns al lang bezig zijn met vernieuwing. Hij vertelde dat hij bij zijn terugkeer in Spijkenisse direct merkte hoe veel er veranderd is: gebouwen zijn vervangen, opgeknapt of anders ingericht. ‘Je ziet overal dat de stad in beweging is.’
New Towns als laboratoria voor de toekomst
’s Middags zorgde sociaal geograaf en journalist Floor Milikowski voor inspiratie over de rol van New Towns als proeftuinen voor vernieuwende stedelijke ontwikkeling. De noodzakelijke vernieuwingen bieden veel kansen om de leefomgeving toekomstbestendiger, socialer en gezonder te maken.
In het gesprek tussen Annemiek Waanders (schooldirecteur in de Akkers), Corinne Koers (stadsmarinier Jeugd en Criminaliteit van de gemeente Capelle aan de IJssel), Inge van de Bosch van Preventie Met Gezag en wethouder Thomas Tuerlings van de Gemeente Helmond kwam niet alleen naar voren dat de ontwikkeling van jongeren aandacht vraagt, maar bleken ook de kansen om New Towns een plek te laten zijn waar jongeren kunnen groeien.
Samenwerking met Rijk, regio en partners
Als laatste spreker van de dag sloot Chris Kuijpers, secretaris-generaal van het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening het congres af met de oproep om de samenwerkingsbeweging voort te zetten. Ministerie, gemeenten, corporaties en andere partners gaan samen aan de slag, o.a. door de Ex Ante Impactanalyse, kennisdeling en de aanstelling van een Rijksvertegenwoordiger voor de New Towns. De Ex Ante Impactanalyse geeft inzicht in de effecten en baten van mogelijke maatregelen. Zo kunnen we in gesprek over de juiste aanpak om ook in de toekomst een huis én een thuis te blijven bieden aan steeds meer mensen.
Magazine
Bijna iedereen kent wel iemand die in een New Town woont, werkt of is opgegroeid. Al decennialang spelen groeikernen een belangrijke rol in de ontwikkeling van Nederland. En die rol wordt alleen maar groter: straks wonen 1 miljoen Nederlanders in een stad van de New Town Alliantie. Steden met elk een eigen karakter, maar met een gedeelde geschiedenis van vooruitgang en vernieuwing.
In dit magazine delen we verhalen van mensen en projecten die laten zien wat er mogelijk is wanneer we denken in kansen van New Towns.
Sprekers
Chris Kuijpers
Chris Kuijpers is secretaris-generaal van het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening. Binnen dit ministerie heeft hij ook de functie van directeur-generaal Volkshuisvesting en Bouwen.
Liesbeth Spies
Liesbeth Spies is sinds 1 februari 2025 voorzitter van Aedes vereniging van woningcorporaties. Spies heeft jarenlange politieke en bestuurlijke ervaring. Zij begon haar loopbaan in de jaren negentig onder andere bij het IPO en Provincie Zuid-Holland. Daar was zij onder meer hoofd Bureau Milieu en Ruimtelijke Ordening.
In de periode 2002-2011 was zij lid van de Tweede Kamer der Staten-Generaal, waar zij tussen 2007 en 2010 vicefractievoorzitter van het CDA is geweest en vervolgens waarnemend-partijvoorzitter tot 2011. Spies was in 2011 kort gedeputeerde in Zuid-Holland en werd eind dat jaar minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) in het kabinet-Rutte 1, met onder andere de portefeuille Wonen.
Tussen 2013 en 2014 is Liesbeth Spies als zelfstandig adviseur betrokken geweest bij diverse opdrachten waaronder de Krimpagenda Achterhoek. Na een aantal maanden waarnemend burgemeester te zijn geweest bij gemeente Stichtse Vecht, bekleedde zij sinds eind 2014 het ambt van burgemeester van Alphen aan den Rijn. In haar hoedanigheid van burgemeester was Spies ook lid van het bestuur van de VNG en voorzitter van het Nederlands Genootschap van Burgemeesters.
Floor Milikowski
Floor Milikowski is sociaal geograaf, planoloog en journalist. Sinds 2010 schrijft ze voor De Groene Amsterdammer over alles dat te maken heeft met onze leefomgeving. Ze is auteur van de bestsellers Van wie is de stad, Een klein land met verre uithoeken’ en Wij zijn de stad. Eerder dit jaar verscheen Contouren van een nieuw land, een hoopvol en verfrissend boek over de grote transities die we als samenleving doormaken en de inspirerende antwoorden die zich aandienen.
